Sur blanka vojo, alta nokto, luna blanko, via manko Marŝadante, marŝadante, marŝadante apud mi. Tiu saŭdado, iu volo doloriva de la vivo, La mortinta viv'.
Sur vojo, birdetaro, nokto klara, Mia vojo tiom sola, tiom sola por trair', Ke eĉ antaŭen pluirante Kaj triste lunon rigardante, Ju pli mi marŝas, des pli paŝas mi al vi.
Anstataŭ nokto estus lum' Kaj suna bril', poezium', Kaj se anstataŭ tristo estus ĝoja hul', Anstataŭ vidi mian ombron sur ĉi voj', Mi vidus en ĉi tiu vojo ombron de alia ul'.
Sed en la vero la grandurbo restis fore, Restis fore, en la urbo lasis sin mia karin'. Mi iras sole, sen kareso, Nur la marŝado sen regreso, Nur la marŝado kun deziro pri la fin'.
Hodiaŭ sambon faris mi novplene
Dirante kion pensas mi ververe
Mi pensas, ke ĉi sambo sonas ĉene
Kaj certe signaturas mi kohere
Nuntempe ja necesas observado
Por vidi, ke la sambo evoluas
Kaj nur ebria aŭ dum delirado
Por malkonsenti, ke muziko fluas
Necesas vivi klare, kun sincero
Por forkonfesi, mi erare sambis
Mi eble eĉ elportu da sufero
Por vidi, ke la sambo suprenrampis
Mi devas esti stulta senespere
Ne vidi la popolon sambfestene
Tio tristigas min, kaj plu cetere
Pro tio sambon faris mi novplene
Rim: - Tiun tekston oni devas legi (kanti) laŭ normaldirekto, poste inverse, de la lasta ĝis la unua verso.
- La partituro de tiu ĉi muzikaĵo estas disponebla ĉe Klubo Brazila Muziko.
Obs: - Esta letra deve ser lida (cantada) na direção normal, depois ao contrário, do último ao primeiro verso. - A partitura desta música está disponível no Klubo Brazila Muziko.
Se mi povus, dum nur horo, Tiun amon kun valoro Donus mi al via koro Tiun amon ja dum ĉiu horo
Proksimiĝu sen timeto Restu apud mia kor' Venu aŭdi ĉi sekreton Kaŝiĝintan en kanzono-ŝor'
Se vi scius, kiel ŝatas Mi ĉi vian odoron de flor' Vi ne neus vian kison Al mi, kiu perdiĝas en plor'
Ploras fluto kaj gitaro Ploras mi, la trobador' Ploras milde, sen bruaro, Parolante pri am' en ĉi ŝor'
Kiam pasas vi, tre bela, Sur ĉi strato banita je sun' Mia koro tre anhela Forgesigas min eĉ pri fortun'
Venu haste, sen timeto Estas via mia kor' Tial gardis mi sekreton Kaŝiĝintan en kanzono-ŝor' En la fundo de ĉi mia kor'
Rim: - Ŝoro = brazila muzikstilo (laŭ Terminaro Brazila Muziko kaj Vortaro de Túlio Flores). - La partituro de tiu ĉi muzikaĵo estas disponebla ĉe Klubo Brazila Muziko.
Ĵuris mensogojn kaj marŝas mi sole Mi prenas la pekojn Ja muelejojn ne movas nordventoj Kaj kio restas al mi estas ĝemo Nur vivo, mortintoj kaj miaj kurbvojoj Nur sango latina Nur ĉarma animo Mi rompis jesojn, ritojn perfidis Rompis la lancon kaj lanĉis en spacon En kri’, en korelverŝiĝo Al mi nur gravas ne esti venkita Nur vivo, mortintoj kaj miaj kurbvojoj Nur sango latina Nur ĉarma animo
Forgesu, nia am' jam ne festas Ja ĉio en la mondo tiel estas Kaj jen estas ke mi ne plu amas vin Kaj la plor', la sufer' Sen merit' en vi nestas Sed tiel ja estas
Kaj jen estas ke nun mia kor' estas svena Kaj nia nesto de am' estas malplena Se mi daŭre mensogus ke mi amas vin Ke l' amo restas Sed ne volas, ne rajtas ja mi Tiel ja ne plu estas.
Mi ne konas kobrospuron Nek felon de lupoviro Se mi restos, mi nur perdos, Mi tuj perdos je foriro Ĉar mi ja estas viro Ĉar mi ja estas viro Knabin', mi estas viro Knabin', mi estas vir' Ja estas mi...
Kaj antaŭ la naskiĝo mem Mi iam-tiam aŭdis tion, Pro patrina esperem' "Dio mia, mi deziras, Ke ĉi-ulo estu viro, Vera viro sen maltro'" Panjo, jen nun estas mi, Mi estas tie ĉi: Vir' kun majuskla V! Ja estas mi...
(REFRENO)
Kobro! Viro! Perdo! Iro! Ĉar mi ja estas viro Ĉar mi ja estas viro Knabin', mi estas viro Knabin', mi estas viro
Vere kun majuskla V Kun tia V mi vere viras Se al vi plu estas dub', Vi rimarku mian nomon Kaj mi baldaŭ amindumos Amindumos por edziĝ' Ho! Maria kredas min Maria kredas min Vir' kun majuskla V Ja estas mi...
(REFRENO)
Kobro! Viro! Perdo! Iro! Ĉar mi ja estas viro Ĉar mi ja estas viro Knabin', mi estas viro Knabin', mi estas viro
Neu, ve al mi, vian kareson
Diru, ke vi jam forgesis min
Tretu, sed kontrolu la agreson,
Tiun koron kiu amas vin
Diru ke ĉi ploro estas fia
Sed ne forgesu ke vi iam estis mia
Diru: mi ne volas vin,
Neu tiun amon ĉi
Mi montros la buŝon amitan
Ankoraŭ markitan
De la kis' de vi.
Gvidu vin l' ekzemplo
De tiuj virinoj atenaj
Vivantaj por siaj edzoj
Fier' kaj raso atenaj
Por ami, parfumo en sin’
Laktoban’, ornamoj sen fin'
Kaj bukloplenaj
Mistraktitaj, ili senplore,
Surgenue petas elkore
Pli pezajn penojn, katenojn
Gvidu vin l' ekzemplo
De tiuj virinoj atenaj
Por l' edzoj ili suferas
Regantaj fortoj atenaj
Forŝipiĝinte ĉiuj soldatoj,
Ili teksas longajn brodaĵojn
Plurkvarentene.
Kaj kiam revene, avide,
Tiuj volas per fort', senbride,
Karesojn plene, obscene.
Gvidu vin l' ekzemplo
De tiuj virinoj atenaj
Nudaj por siaj edzoj
Militemuloj atenaj
Kiam tiuj dronas en vinon
Ofte serĉas karesojn, virinon
De la verbenoj
Sed je noktofino, diseraj
Reiras ili al brakoj teneraj
De siaj etaj Helenoj
Gvidu vin l' ekzemplo
De tiuj virinoj atenaj
Generas ili por l' edzoj
La novajn idojn atenajn
Ili ne havas emon, preferojn,
Nek malvirtojn, nek la esperojn
Nur timoplenon
Nek la revojn, nur l' antaŭsentojn
Pri siaj viroj, maroj, turmentoj,
Belaj havenaj sirenoj
Gvidu vin l' ekzemplo
De tiuj virinoj atenaj
Timantaj pri siaj edzoj
Heroamantoj atenaj
Amintaj kaj junaj vidvinoj
kaj restintaj gravedulinoj
Sobre sintenaj
Funebre vestitaj sin kovas
Konformiĝas kaj tuj retrovas
Siajn okupojn, serenaj
Gvidu vin l' ekzemplo
De tiuj virinoj atenaj
Velkantaj por siaj edzoj
Fier' kaj raso atenaj
Rim (Noto de la tradukinto): Tiu ĉi kanzono, verkita en 1976, estas kritiko de la aŭtoro kaj al la duaranga rolo de virinoj en la tiama socio kaj al pasiveco dum la militista diktaturo, kiun Brazilo spertis inter 1964 kaj 1985.
Kelkfoje fariĝas konfuzo
Nin kaptas delir’, halucin’
Ĉu ni superruzis la vivon
Aŭ vere la viv’ trompis nin?
Ni volas ekstiri la ĉaron
Decidi pri nia destin’
Sed venas subite la vivo
Kaj turnas la rajdojn sur nin
Rekantaĵo:
Turniĝas mondo, turniĝas kap’,
Turniĝas turbo, turniĝas for
La tempo turniĝas momente
Ĉe la vojturniĝoj de l’ kor’
Ni trinkas la ŝaŭmon de l’ maro
Ni naĝas en glaso da vin’
Ni ne supersonas la venton;
Kontraŭe, ĝi surdigas nin
Ni volas bukedon da rozoj
Donaci al bela virin’
Sed venas subite la vivo
Kaj sovaĝe surtretas ĝin
Rekantaĵo
Enbruste la kri’ sufokiĝas,
Sub jugo kurbiĝas la spin’
Ni apenaŭ povas elteni
Kun nia esper’ sur la sin’
Ni provas regajni kuraĝon,
Puŝate de la korinklin’
Sed venas subite la vivo
Kaj tuj senkuraĝigas nin
Rekantaĵo
En la porinfanaj fabeloj
De Ruĝa Ĉapel’, Cindrulin’,
Malbono minacas ekregi
Sed venkas la bon’ en la fin’
Kiam mi turniĝas en princon,
Kisite de ĉarma knabin’,
Tuj venas la drako de vivo
Kaj kruele mortigas min
Ne ekzistas pekado sub grado de tiu lini' Ekvator' Ni faru tiun pekadon, bruadon, bruladon je plena vapor' Mi estu via gamaŝo, dismaŝo, mispaŝo, malkaŝa amor' En leciono pri kraŝo, pri ŝvito, pri draŝ' estas mi profesor'
Lasu tristecon for jam, venu manĝi min ja Sarapatel', karuru', tukupi', takaka' Venu min uzi, eluzi, foruzi, Jen mi via muzo Sen ia blabla'
Lasu tristecon for jam, venu manĝi min ja Sarapatel', karuru', tukupi', takaka' Venu min froti, dorloti kompleze Jen mia estezo Sen ia blabla'
Ne ekzistas pekado sub grado de tiu lini' Ekvator' Ni faru tiun pekadon, bruadon, bruladon je plena vapor' Mi estu via gamaŝo, dismaŝo, mispaŝo, gulaŝo, malkaŝa amor' En leciono pri kraŝo, pri ŝvito, pri draŝ', jen mi ambasador'
Rim: - Sarapatelo (originale sarapatel) = Komuna nomo de diversaj manĝaĵoj faritaj el internaĵoj de porko, kaprido aŭ ŝafideto. Ĝi originis el Alta Alentaĵo, en Portugalio, kaj estas adaptita en Brazilo kaj aliaj landoj. - Karuruo (originale caruru) = Manĝaĵo farita el gomboj, kiun kutime oni servas kun acaraĵeo aŭ abarao, pecoj de viando, kokido aŭ fiŝo, de sekaj salikokoj, dendeoleo kaj pipro. Ĝi originis el Afriko, kaj nuntempe estas tipa plado en Baio. - Tukupio (originale tucupi) = Maniokbuljono, eltirita el sovaĝa manioko. Ĝi estas tre uzata en la preparo de saŭcoj ekzemple por ansera viando, tipa plado en Amazonio. - Takakao (originale tacacá) = Indiĝendevena tipa plado en Amazonio, preparata kun tukupio. - Oni rimarku, ke verŝajne ĉiuj manĝaĵoj estas menciitaj de Buarque kun duobla senco, iel aludantaj amorajn agojn.
Obs: - Sarapatelo (no original sarapatel) = Nome comum de diversos pratos preparados com entranhas de porco, cabrito ou cordeiro. Sua origem é do Alto Além Tejo, em Portugal, e foi adaptado no Brasil e em outros países. - Karuruo (no original caruru) = Prato preparado com quiabo, normalmente servido com acarajé ou abará, pedaços de carne, galinha ou peixe, de camarões secos, óleo d dendê e pimenta. Sua origem é da África, e atualmente é um prato típico na Bahia. - Tukupio (no original tucupi) = Caldo de mandioca, tirado da mandioca selvagem. É muito usado no preparo de molhos, por exemplo para carne de pato, prato típico da Amazônia. - Takakao (no original tacacá) = Prato típico de origem indígena na Amazônia, preparado com tucupi. - Observe, que aparentemente todos os pratos são mencionados por Buarque com duplo sentido, de alguma forma aludindo a atos amorosos.
(Originala titolo: Yolanda) Verkis: Pablo Milanés Traduko: Vitor Mendes
Tio ne povas esti nur simpla kanzono Laŭ mi ĝi estas romantika amdeklaro En Liberec’, sen la atent’ al tiaj formoj Ke metas bremsojn al ĉi miaj sento-ŝtormoj Mi amas, mi amas Al vi eterne, mi amas
Se vi forestos, certe mi ne mortos Se mortos mi, mortu mi ĉe l’ flanko via Mia solec’ sentas sin akompanata Pro tio estu via man ĉe l’ mano mia Ĉi mano... Ĉi mano... Eterne mia, ĉi mano...
Kiam mi vidis vin mi estis certa Pri tiu timo esti senprotekta Pro mil kialoj vi nudigas min, Pro vi jen ke pleniĝas mia sin’ De amoj... De amoj... Mi iĝas plena de amoj
Se iufoje senkuraĝas mi Kaj ne al mi plu plaĉas sunsubiro Mi preĝas kiel al mi vi lernigis Kaj jen estas al vento mia krio: - Jolanda! - Jolanda! - Eternas vi, Jolanda
La mar' frande venas kaj pasigas la langon sur sablo Kaj tiu, diboĉe, cinikece tuj Permesas kun plezuro la trouzon de l' mar'
Malantaŭ folio de la palmo La luno povoplena, ineca kaj impeta Jen nuda, jen nuda Ĝi alvenas kun bril' kaj sen kalmo
La palmoj sin brakumas tre intense Suspiras kaj ĝemetas, diras "aj" Kokosarbeto demandas dolĉamense Al alia arbo kun revema ekrigard': - Ĉu vi min amos ĉiam, kore, pense? Aŭ morgaŭ ĉio ĉi finiĝos jam? - Ne finiĝos ĝi! - krias la arbar' - Ĵus komenciĝis am'!
La du kokosarboj burĝone en si Eĉ ne konas, kion signifas pasi' Kaj super ĉio, luno, Jam kvazaŭ miel', Vidas la naturon kun am' sub hel' Freneza pro deziro Ĝi ruĝas en deliro Kaj sin donas al la ĉiel'
